Thông cáo báo chí: Hưởng ứng ngày thế giới phòng chống đái tháo đường 14/11 và ngày toàn dân mua, sử dụng muối i-ốt 2/11

Nhân dịp kỷ niệm Ngày Thế giới phòng chống Đái tháo đường 14/11 và Ngày toàn dân mua và sử dụng muối I-ốt 2/11, Bệnh viện Nội tiết Trung ương phối hợp cùng Bệnh viện Nội tiết Nam Định tổ chức lễ phát động toàn nhân dân cùng chung tay phòng, chống bệnh đái tháo đường và các rối loạn do thiếu I-ốt, bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

Thời gian: ngày 12 tháng 11 năm 2025

Địa điểm: Số 153 đường Nguyễn Du, Phường Nam Định, tỉnh Ninh Bình.

Nội dung:

– Triển khai khám, xét nghiệm nhanh chỉ số đường huyết phát hiện sớm bệnh đái tháo đường cho cộng đồng (dự kiến 500 người). Tư vấn cho các đối tượng nguy cơ, người mắc bệnh về phòng bệnh, điều trị bệnh nội tiết – ĐTĐ.

– Tổ chức Lễ mít tinh hưởng ứng Ngày Thế giới phòng chống đái tháo đường 14/11, Ngày toàn dân mua và sử dụng muối I-ốt 02/11.

Thành phần:

– Đại diện lãnh đạo Cục Phòng bệnh, Cục Quản lý Khám – chữa bệnh, Trung tâm Truyền thông – GDSK Bộ Y tế.

– Ban Giám đốc Bệnh viện Nội tiết Trung ương, đại diện lãnh đạo các khoa/phòng trong Bệnh viện.

– Đại diện Văn phòng UBND tỉnh Ninh Bình

– Đại diện Sở Y tế Ninh Bình, BV Nội tiết Nam Định

– Các đơn vị y tế trong và ngoài tỉnh

– Các phóng viên báo, đài, truyền hình tham gia đưa tin.

HOẠT ĐỘNG PHÒNG CHỐNG BỆNH ĐÁI THÁO ĐƯỜNG

Theo số liệu mới nhất của Liên đoàn Đái tháo đường Quốc tế (IDF) năm 2025 có 11,1% người trưởng thành trên thế giới từ 20-79 tuổi đang sống chung với bệnh đái tháo đường tương đương với 1/9 dân số. Trong đó hơn 4/10 người đã mắc đái tháo đường mà không biết tình trạng bệnh của mình.

Dự đoán của IDF, đến năm 2050, cứ 8 người lớn thì có 1 người, tức là khoảng 853 triệu người, sẽ mắc bệnh đái tháo đường đường, tăng 46% so với hiện tại. Trong số đó có hơn 90% người mắc là đái tháo đường týp 2. Những yếu tố chính góp phần vào sự gia tăng bệnh tiểu đường týp 2 bao gồm quá trình đô thị hóa, già hóa dân số, sụt giảm mức độ hoạt động thể chất và tỷ lệ người thừa cân, béo phì ngày càng tăng. Bên cạnh các yếu tố kinh tế xã hội nói trên còn có sự ảnh hưởng của môi trường và yếu tố di truyền. Thống kê cũng cho thấy có  81% người mắc bệnh đái tháo đường đang sống ở các nước có thu nhập thấp và trung bình.

Những số liệu điều tra trên phạm vi quốc gia trong thời gian qua cho thấy tại Việt Nam tỉ lệ bệnh đái tháo đường cũng có sự gia tăng theo xu hướng chung của Thế giới. Điều tra toàn quốc của Bệnh viện Nội tiết Trung ương năm trong thời gian qua cho thấy:

– Năm 2002 tỉ lệ người mắc bệnh đái tháo đường trên toàn quốc là 2,7%.

– Sau 01 thập kỷ,  năm 2012 tỉ lệ này đã tăng gấp đôi lên 5,4%.

– Kết quả điều tra toàn quốc gần đây nhất năm 2020 cho thấy tỉ lệ mắc bệnh đái tháo đường tại Việt Nam là 7,3%; Tỉ lệ tiền đái tháo đường là 17,8%. Trong đó điều cần hết sức quan tâm đó là tỉ lệ người mắc đái tháo đường chưa được chẩn đoán tại Việt Nam hiện còn hơn 60%. Có hơn một nửa số người trưởng thành chưa bao giờ được làm xét nghiệm đường huyết để phát hiện bệnh đái tháo đường.

       Đái tháo đường là bệnh chuyển hóa mạn tính, nếu căn bệnh này không được kiểm soát thì sau một thời gian nó sẽ gây nên các tổn thương nghiêm trọng nhiều bộ phận của cơ thể, đặc biệt là cá biến chứng tim mạch, thận, thần kinh, bàn chân… thậm chí dẫn đến tử vong.       Tuy nhiên, tất cả mọi người chúng ta có thể phòng tránh và làm giảm thiểu tác hại của bệnh đái tháo đường bằng cách thực hiện các biện pháp phòng ngừa, chẩn đoán sớm và chăm sóc thích hợp.

Chủ đề của Liên đoàn phòng chống đái tháo đường Thế giới 2025 là “Bệnh đái tháo đường và sự khỏe mạnh toàn diện”. Không chỉ đề cập vấn đề sức khỏe cá nhân mà còn nhấn mạnh tầm quan trọng của toàn thể cộng đồng cùng nhau hợp tác để chống lại vấn đề sức khỏe mang tính toàn cầu cùng với cảnh báo mạnh mẽ về hậu quả của bệnh nếu không được kiểm soát đối với sức khỏe toàn cầu.

Ngày 14 tháng 11 năm 2025 quan tâm đến vấn đề “Bệnh đái tháo đường và nơi làm việc”. Hàng triệu người mắc đái tháo đường phải đối mặt những thách thức hàng ngày trong việc kiểm soát bệnh tại nơi làm việc, bao gồm kỳ thị, phân biệt đối xử và cô lập. Vì thế quyền cần tăng cường tiếp cận dịch vụ chăm sóc và hỗ trợ phù hợp với sức khỏe của người mắc bệnh đái tháo đường để có cơ hội sống khỏe mạnh.

            Lời khuyên của thầy thuốc cho mọi người chúng ta đó là: Xét nghiệm máu là cách duy nhất để phát hiện bệnh đái tháo đường.

HOẠT ĐỘNG PHÒNG CHỐNG CÁC RỐI LOẠN DO THIẾU I-ỐT

I-ốt  là một vi chất rất cần thiết cho cuộc sống của tất cả mọi người. Cơ thể  không tự tổng hợp được I-ốt mà phải thu nhận từ bên ngoài vào chủ yếu qua thức ăn, nước uống. Vi chất I-ốt là thành phần không thể thiếu để tổng hợp nên hormone tuyến giáp có tác dụng sinh học vô cùng quan trọng trong cuộc sống của con người.

Tình trạng thiếu I-ốt có thể xảy ra tại bất kỳ giai đoạn nào trong cuộc sống con người. Tuỳ thuộc từng giai đoạn phát triển của cuộc đời con người mà sự thiếu hụt I-ốt  có tác động khác nhau. Ở tuổi dậy thì, trưởng thành biểu hiện thường gặp nhất chúng ta hay gặp là bệnh bướu cổ, đây chỉ là một dạng bệnh lý biểu hiện nhẹ nhất. Thiếu I-ốt ở trong giai đoạn bào thai gây nên những tổn thương về não bộ như đần thần kinh, phù niêm và nhiều tác hại khác ảnh hưởng đến sự phát triển của trí tuệ, thể chất, tâm sinh lý. Tình trạng thiếu I-ốt kéo dài gây ra một loạt các tổn thương trên nhiều cơ quan, chức năng của cơ thể, thường được gọi chung là các rối loạn thiếu I-ốt không chỉ là bệnh bướu cổ mà tác hại lớn hơn cả đó là sự ảnh hưởng đến sự phát triển não bộ, thể chất của trẻ em.

Mặc dù căn nguyên và bệnh sinh của thiếu I-ốt đã được biết từ những năm đầu của thế kỷ 20, nhiều biện pháp phòng chống được thực hiện nhưng hiện vẫn có hơn 2 tỉ người đang ở trong tình trạng thiếu I-ốt trên toàn thế giới, trong đó 1/3 là trẻ em. Theo WHO/UNICEF/IGN thì thiếu I-ốt hiện vẫn đang là mối đe doạ tiềm ẩn, đặc biệt là đối với trẻ em ở các nước đang phát triển.

Tại Việt Nam Chương trình phòng chống CRLTI quốc gia đã được triển khai từ năm 1993. Được sự chỉ đạo của Chính phủ, trải qua rất nhiều nỗ lực của ngành y tế, các ban ngành và toàn thể, tổ chức, chúng ta đã đạt được thành công. Năm 2005 Việt Nam đã công bố với Thế giới thanh toán thành công tình trạng các rối loạn do thiếu I-ốt trên toàn quốc. Việc duy trì thành quả thanh toán CRLTI cần thực hiện liên tục, nếu lơi lỏng đầu tư, chuyên môn, kiểm soát tình hình thì CRLTI sẽ có nguy cơ tái diễn.

Điều tra dịch tễ học bướu cổ trẻ em 8-10 tuổi và một số yếu tố liên quan trên toàn quốc gần đây nhất được tiến hành năm 2013 cho thấy tỉ lệ bướu cổ là 9,8% (tiêu chuẩn <5%), trung vị I-ốt niệu là 8,4 mcg/dL (tiêu chuẩn ≥ 10 mcg/dL) và độ phủ muối I-ốt đủ tiêu chuẩn phòng bệnh giảm còn 58,4% (tiêu chuẩn > 90%).

Kết quả Tổng điều tra dinh dưỡng thực hiện năm 2019 – 2020 tại Việt Nam của Viện dinh dưỡng Quốc gia cho thấy: mức trung vị I-ốt niệu của trẻ em miền núi là 90,0 mcg/l và phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ là 98,9 mcg/l (khuyến cáo của WHO cho các đối tượng này là 100-199 mcg/l); Trung vị I-ốt niệu của phụ nữ có thai là 85,3 mcg/l (khuyến cáo của WHO là 150-249 mcg/l).

Các số liệu nghiên cứu cho thấy, thực trạng thiếu hụt I-ốt trong cộng đồng đặc biệt là ở trẻ em và phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ đang hiện hữu trở lại. Đây là tiếng chuông báo động cho dấu hiệu quay trở lại của tình trạng các rối loạn thiếu hụt I-ốt.

Có thể thấy tình trạng thiếu hụt I-ốt gây ra nhiều tác hại với sức khỏe nhưng việc phòng tránh lại hết sức đơn giản. Chỉ cần mỗi người chúng ta, mỗi hộ gia đình quan tâm, thường xuyên sử dụng muối I-ốt hoặc các gia vị mặn có bổ sung I-ốt đều đặn hàng ngày. Để đạt được điều đó cần có sự chung tay, phối hợp của nhiều ban, ngành, đơn vị liên quan. Việc sản xuất muối/gia vị mặn, thực phẩm có I-ốt cần được thực hiện đầy đủ. Công tác truyền thông, hướng dẫn, hỗ trợ người dân trong cộng đồng cần được đẩy mạnh để mọi người, mọi gia đình thực hiện sử dụng muối và các gia vị mặn có I- ốt trong bữa ăn hàng ngày góp phần phòng bệnh, nâng cao sức khỏe, trí tuệ con người.

Bệnh viện Nội tiết Trung ương trân trọng kính mới các cơ quan thông tấn, báo chí, truyền hình, các đồng chí phóng viên đến tham dự sự kiện, đưa tin để các thông điệp bảo vệ sức khỏe được lan tỏa rộng khắp, hưởng ứng, đóng góp vào sự thành công của tất cả chúng ta.

Xin trân trọng cảm ơn!