U tuyến nước bọt – đừng bỏ qua khối u nhỏ

Nhiều người khi phát hiện một khối u nhỏ ở vùng mặt – cổ thường chủ quan vì không đau, không gây khó chịu và không ảnh hưởng nhiều đến sinh hoạt. Tuy nhiên, đây có thể là dấu hiệu của u tuyến nước bọt – một bệnh lý tuy không phổ biến nhưng có thể trở nên nguy hiểm nếu phát hiện muộn, đặc biệt khi khối u có tính chất ác tính.

Việc hiểu đúng – nhận biết sớm – điều trị kịp thời sẽ giúp tăng hiệu quả điều trị và hạn chế tối đa biến chứng.

Tuyến nước bọt có vai trò gì?

Tuyến nước bọt có nhiệm vụ tiết nước bọt, đóng vai trò quan trọng đối với sức khỏe răng miệng và hệ tiêu hóa.

Nước bọt giúp:

Hỗ trợ tiêu hóa thức ăn

Giữ ẩm khoang miệng, bảo vệ răng miệng

Hạn chế sự phát triển của vi khuẩn

Trong cơ thể, có 3 tuyến nước bọt chính, bao gồm:

Tuyến mang tai

Tuyến dưới hàm

Tuyến dưới lưỡi

Ngoài ra còn có nhiều tuyến nước bọt nhỏ phân bố ở môi, má, họng…

U tuyến nước bọt là gì?

U tuyến nước bọt là tình trạng các tế bào tuyến nước bọt tăng sinh bất thường, tạo thành khối u. Khối u có thể là:

U lành tính

U ác tính

Do đó, việc thăm khám và chẩn đoán sớm là rất cần thiết để xác định chính xác tính chất khối u.

Vị trí thường gặp của u tuyến nước bọt

U tuyến nước bọt có thể xuất hiện ở nhiều vị trí, trong đó phổ biến nhất là:

Tuyến mang tai (hay gặp nhất, chiếm khoảng 70%)

Tuyến dưới hàm

Tuyến dưới lưỡi và các tuyến nước bọt phụ

U lành tính và u ác tính khác nhau như thế nào?

Việc phân biệt u lành hay ác tính có ý nghĩa quan trọng trong điều trị.

U lành tính

Phát triển chậm

Ít xâm lấn

U ác tính

Phát triển nhanh

Có xu hướng xâm lấn mô xung quanh

Có thể ảnh hưởng thần kinh vùng mặt – cổ

Dấu hiệu cảnh báo cần đi khám ngay

Người bệnh nên đi khám sớm nếu xuất hiện các dấu hiệu sau:

Có khối u vùng tai – hàm – cổ

U không đau nhưng to dần theo thời gian

Đau, tê bì hoặc yếu cơ mặt

Khó nuốt, há miệng hạn chế

Đây có thể là dấu hiệu khối u tiến triển hoặc đã ảnh hưởng đến thần kinh vùng mặt.

Chẩn đoán u tuyến nước bọt bằng cách nào?

Tùy từng trường hợp cụ thể, bác sĩ có thể chỉ định một hoặc nhiều phương pháp chẩn đoán như:

Siêu âm vùng tuyến nước bọt

Chụp CT hoặc MRI

Chọc hút tế bào bằng kim nhỏ (FNA)

Sinh thiết khi cần thiết

Các xét nghiệm này giúp đánh giá vị trí, kích thước khối u và xác định bản chất lành – ác tính.

Điều trị u tuyến nước bọt

Phẫu thuật là phương pháp điều trị chính nhằm loại bỏ khối u. Trong trường hợp u ác tính, người bệnh có thể cần phối hợp thêm:

Xạ trị

Hóa trị

Mục tiêu điều trị:

Loại bỏ khối u triệt để

Bảo tồn chức năng thần kinh mặt (dây VII)

Hạn chế tối đa biến chứng, nâng cao chất lượng sống

Phát hiện sớm – chìa khóa điều trị thành công

Để phòng ngừa và phát hiện bệnh sớm, mỗi người nên:

Khám sức khỏe định kỳ

Đi khám ngay khi phát hiện khối bất thường vùng tai – hàm – cổ

Hạn chế các yếu tố nguy cơ như thuốc lá

ĐỪNG BỎ QUA KHỐI U NHỎ!

U tuyến nước bọt không lây nhiễm, nhưng có thể gây nguy hiểm nếu chậm trễ điều trị. Phát hiện sớm sẽ giúp tăng khả năng điều trị thành công và hạn chế tổn thương thần kinh mặt.

Chẩn đoán sớm – Điều trị đúng – Bảo tồn chức năng – Nâng cao chất lượng sống.

                                                                                        ThS.BS Nguyễn Ngọc Huân

                                                                                           Khoa Ngoại Chung