Ngủ đủ để Tết trọn vẹn: Thức khuya ngày Tết và những ảnh hưởng âm thầm đến tuyến giáp

Trong không khí Tết sum vầy, nhiều người cho phép mình thay đổi nhịp sinh hoạt thường ngày: ăn muộn hơn, giao lưu nhiều hơn và thức khuya hơn. Tuy nhiên, thói quen này nếu kéo dài nhiều ngày liên tiếp có thể gây ra những tác động không nhỏ đối với sức khỏe, đặc biệt là hệ nội tiết và tuyến giáp.

Thực tế lâm sàng cho thấy, trong kỳ nghỉ Tết, không ít người rơi vào tình trạng mệt mỏi kéo dài, giảm tập trung, dễ cáu gắt, hồi hộp, tim đập nhanh hoặc rối loạn giấc ngủ. Một số trường hợp ghi nhận thay đổi cân nặng bất thường, rụng tóc nhiều, da khô, cảm giác lạnh – nóng thất thường. Dưới góc nhìn chuyên môn, đây có thể là dấu hiệu sớm của rối loạn chức năng tuyến giáp.

Tuyến giáp là cơ quan nhỏ nằm phía trước cổ nhưng giữ vai trò quan trọng trong điều hòa chuyển hóa và năng lượng của cơ thể. Hoạt động của tuyến giáp chịu sự kiểm soát chặt chẽ của trục dưới đồi – tuyến yên – tuyến giáp và phụ thuộc nhiều vào nhịp sinh học ngày – đêm. Giấc ngủ ban đêm có ý nghĩa thiết yếu trong việc duy trì cân bằng hormone, hỗ trợ quá trình tiết và chuyển đổi hormone tuyến giáp sang dạng có hoạt tính sinh học.

Khi thức khuya liên tục, nhịp sinh học bị đảo lộn. Sự suy giảm tiết melatonin – hormone điều hòa giấc ngủ – cùng với tình trạng tăng cortisol kéo dài do stress, rượu bia và chế độ ăn giàu năng lượng có thể ảnh hưởng trực tiếp đến trục nội tiết. Cortisol tăng cao có khả năng ức chế hormone kích thích tuyến giáp (TSH) và cản trở quá trình chuyển đổi hormone tuyến giáp về dạng hoạt động. Hệ quả là chức năng tuyến giáp có thể bị rối loạn ở mức độ tiềm ẩn, trong khi các xét nghiệm thông thường chưa chắc đã biểu hiện rõ bất thường.

Điều đáng lưu ý là rối loạn tuyến giáp thường diễn tiến âm thầm. Tuyến giáp không gây đau và ít biểu hiện rầm rộ, mà “báo hiệu” bằng những thay đổi mơ hồ về thể chất và tâm trạng. Phụ nữ, người trẻ thường xuyên thiếu ngủ, người có tiền sử gia đình mắc bệnh tuyến giáp hoặc đang chịu stress kéo dài là những nhóm có nguy cơ cao, dễ bộc lộ rối loạn sau những đợt thay đổi nhịp sinh hoạt như dịp Tết.

Tết là khởi đầu của một năm mới. Duy trì giấc ngủ hợp lý, hạn chế thức khuya kéo dài không chỉ giúp cơ thể hồi phục tốt hơn sau một năm làm việc căng thẳng mà còn góp phần bảo vệ cân bằng nội tiết, trong đó có tuyến giáp.

Nhận thức đúng về những tác động âm thầm này sẽ giúp mỗi người chủ động điều chỉnh lối sống, để mùa xuân thực sự là điểm khởi đầu của một năm khỏe mạnh và tràn đầy năng lượng.

Bác sĩ Nguyễn Duy Hồ – Bệnh viện Nội tiết Trung ương